جوان ترین امام ...

امام جواد (ع) یکی از شاخه‏‌های شجره طیبه محمدی و امتداد سلسله پاک و منزّه اهل‏‌بیت (ع) است ایشان نخستین امامی بود که در کودکی (هشت سالگی) به منصب امامت رسیدند .

امام محمدتقی ملقب به جوادالائمه در ماه رجب سال 195 ه ق متولد شد ؛ پدرش امام رضا (ع) بود و مادرش سبیکه نام داشت و او را خیزران نیز می‌گفتند و به ریحانه ملقب بود ، گفته‌اند او از خاندان ماریه قبطیه ، همسر رسول اکرم (ص) بوده است .

 

 

القاب امام

مشهورترین القاب امام نهم ، تقی و جواد است و القاب دیگری چون زکی ، مرتضی ، مختار و ... برای آن حضرت گفته‌اند . کنیه حضرت ، ابوجعفر بوده است که در نقل‌ها از او به ابو جعفر ثانی یاد می‌شود تا با امام ابوجعفر الباقر اشتباه نشود .

 

امامِ خردسال‏

از آنجا که حضرت جواد نخستین امامی بود که در کودکی (هشت سالگی) به منصب امامت رسید ، طبعاً نخستین سؤالی که در هنگام مطالعه زندگی آن حضرت به نظر می‏‌رسد ، این است که چگونه یک نوجوان می‏‌تواند مسوولیت حساس و سنگین امامت و پیشوایی مسلمانان را بر عهده بگیرد ؟ آیا ممکن است انسانی در چنین سنی به آن حد از کمال برسد که بتواند جانشین پیامبر خدا باشد ؟ و آیا در امت‌های پیشین چنین چیزی سابقه داشته است ؟

در پاسخ این سؤال‌ها باید توجه داشت : درست است که دوران شکوفایی عقل و جسم انسان معمولاً حد و مرز خاصی دارد که با رسیدن آن زمان ، جسم و روان به حد کمال می‏‌رسند ، ولی چه مانعی دارد که خداوند قادر حکیم ، برای مصالحی ، این دوران را برای بعضی از بندگان خاص خود کوتاه ساخته ، در سال‌های کمتری خلاصه کند . در جامعه بشریت از آغاز تاکنون افرادی بوده‏‌اند که از این قاعده عادی مستثنا بوده‏‌اند و در پرتو لطف و عنایت خاصی که از طرف خالق جهان به آنان شده است در سنین کودکی به مقام پیشوایی و رهبری امتی نائل شده‏‌اند .

 

کراماتی از باب الحوائج

نقره از برگ زیتون

ابوجعفر طبری از ابراهیم بن سعید نقل می‎کند که حضرت امام جواد علیه السلام را دیدم که بر برگ درخت زیتون دست می‎زد و آن برگ‎ها به برگ نقره تبدیل می‎شد . من آنها را از حضرت گرفتم ، و با آنها در بازار معامله نمودم . آن برگ‎ها نقره خالص بودند و هرگز تغییری نکردند .


طلا شدن خاک

اسماعیل بن عباس هاشمی می‎گوید : در روز عیدی به خدمت حضرت جواد علیه السلام رفتم ، از تنگدستی به آن حضرت شکایت کردم . حضرت سجاده خود را بلند کرد ، از خاک قطعه‎ای از طلا گرفت . یعنی خاک به برکت دست حضرت به پاره‎ای طلای گداخته مبدل شد . آن را به من عطا کرد . من آن را به بازار بردم شانزده مثقال بود .

 


 

شخصیت‌های برجسته از شاگردان و اصحاب او

علی بن مهزیار ، احمد بن محمد بن ابی نصر بزنطی ، زکریا بن آدم ، محمد بن اسماعیل بن بزیع ، حسین بن سعید اهوازی ، احمد بن محمد بن خالد برقی ، شاذان بن خلیل بن نیشابوری ،‌ نوح بن شعب بغدادی ، محمد بن احمد المحمودی ، ابویحیی جرجانی ، ابوالقاسم ادریس قمی ، علی بن محمد ، هارون بن حسن بن محبوب ، اسحاق بن اسماعیل نیشابوری و ...

امام جواد علیه‌السلام در 25 سالگی به شهادت رسید ، و در شرایط سخت قرار داشت . از این رو امکان نداشت که حوزه درس او همچون حوزه درس امام باقر و امام صادق علیهما السلام توسعه بیشتری یابد .

 

ازدواج توطئه‏‌آمیز !

در شرح زندگانی امام رضا(ع) گفتیم که مأمون چون در میان یک سلسله تنگناها و شرایط دشوار سیاسی قرار گرفته بود ، برای رهایی از این تنگناها ، تصمیم گرفت خود را به خاندان پیامبر نزدیک سازد ، و بر همین اساس با تحمیل ولیعهدی بر امام هشتم می‏‌خواست سیاست چند بُعدی خود را به مورد اجرا بگذارد .

از سوی دیگر ، عباسیان از این روش مأمون که احتمال می‏‌رفت خلافت را از بنی عباس به علویان منتقل سازد ، سخت ناراضی بودند و به همین جهت به مخالفت با او برخاستند و چون امام توسط مأمون مسموم و شهید شد آرام گرفتند و خشنود شدند و به مأمون روی آوردند .

مأمون کار زهر دادن به امام را بسیار سرّی و مخفیانه انجام داده بود و سعی داشت جامعه از این جنایت آگاهی نیابد و از همین رو برای پوشاندن جنایات خود تظاهر به اندوه و عزاداری می‏‌کرد ، اما با همه پرده پوشی و ریاکاری ، سرانجام بر علویان آشکار گردید که قاتل امام جز مأمون کسی نبوده است ، لذا سخت دل آزرده و خشمگین گردیدند و مأمون بار دیگر حکومت خویش را در معرض خطر دید و برای پیشگیری از عواقب امر ، توطئه دیگری آغاز کرد و با تظاهر به مهربانی و دوستی نسبت به امام جواد (ع) تصمیم گرفت دختر خود را به حضرت تزویج کند تا استفاده‏‌ای را که از تحمیل ولیعهدی بر امام رضا (ع) در نظر داشت از این وصلت نیز بدست آورد .

بر اساس همین طرح بود که امام جواد(ع) را در سال 204 ه ق یعنی یک سال پس از شهادت امام رضا (ع) از مدینه به بغداد آورد و به دنبال مذاکراتی که در جلسه مناظره امام با یحیی بن اکثم گذشت مامون دختر خود «امّ الفضل» را به همسری حضرت درآورد !

 

فرزندان آن حضرت

شیخ مفید گوید : فرزندان آن حضرت عبارت بودند از : پسرانش علی (امام دهم) و موسی و دخترانش فاطمه و امامه . آن حضرت به جز آن دو پسری که ذکر کردیم ، پسر دیگری نداشت . ابن شهر آشوب در مناقب می‏‌نویسد : فرزندان آن حضرت عبارت بودند از : علی (امام دهم) و موسی و حکیمه و خدیجه و ام کلثوم .

 

خلفای معاصر حضرت

دوران امامت پیشوای نهم ما با دو خلیفه عباسی یعنی «مأمون» (193 - 218) و «معتصم» (218 - 227) معاصر بوده است و هر دو نفر او را به اجبار از مدینه به بغداد احضار کردند و طبق شیوه سیاسی‌ای که مأمون در مورد امام رضا به کار برده بود ، او را در پایتخت زیر نظر قرار دادند .

 

شهادت امام جواد ( ع)

در مورد شهادت امام جواد (ع) از برخی روایات برمی‌آید که آن حضرت به دست همسرش ، ام الفضل دختر مامون ، و به اشاره معتصم مسموم شد .

علامه شیخ محمد حسین مظفر در خصوص شهادت امام جواد (ع) چنین آورده است :

پس از آنکه معتصم نتوانست فضل و کرامات امام جواد (ع) را از بین ببرد و موقعیت او را نزد مردم پائین آورد ، کینه حضرت را به دل گرفت . حضرت را مدتی زندانی کرد و آنگاه که تصمیم به قتل امام گرفت او را از زندان درآورد و به همسر او ام الفضل زهری داد و از او خواست آن را به امام بخوراند و او چنین کرد .

امام (ع) در حالی که بیش از 25 بهار از عمر مبارکش نگذشته بود به دست معتصم عباسی و همدستی ام الفضل مسموم شد و به شهادت رسید . حضرت را در قبرستان قریش کنار جدش موسی بن جعفر (ع) به خاک سپردند .

/ 0 نظر / 22 بازدید